Batardo, İngilizcede cofferdam olarak bilinen, su içinde ya da suya çok yakın bir alanda geçici olarak kuru bir çalışma ortamı oluşturan kuşatmadır. Palplanşlar kapalı bir çerçeve halinde çakılır, iç tarafa destek çerçeveleri yerleştirilir, içerideki su pompalarla boşaltılır ve inşaat kuru zeminde yürütülür. İş bittiğinde profiller sökülür, akarsu yatağı ya da deniz tabanı mümkün olduğunca eski haline bırakılır. Antalya'da batardo, akarsuların bol olduğu ovalarda ve uzun kıyı şeridinde sıkça gündeme gelen bir çözümdür.
Antalya'da Batardo Hangi İşlerde Gerekir?
Antalya, Toros Dağları'ndan inen çok sayıda akarsuyun denize ulaştığı bir ildir. Bu suların üzerindeki ve çevresindeki yapılar batardo ihtiyacını doğurur:
- Manavgat Irmağı: Köprü ayakları, kıyı duvarları ve tekne iskelelerine yönelik işlerde akım ve su derinliği birlikte dikkate alınır.
- Köprüçay ve Aksu Çayı: Serik ve Aksu ilçelerinde köprü, menfez ve sulama yapılarında batardo kurulabilir.
- Düden ve kent içi dereler: Muratpaşa ve Kepez'deki dere yataklarında ıslah, menfez ve yağmur suyu deşarj yapıları.
- Alakır ve batıdaki dereler: Kumluca ve Finike çevresinde sulama ve taşkın koruma yapıları.
- Kıyı yapıları: Deniz içinde deşarj, alım ve iskele ayaklarının temel işleri.
Manavgat örneğini Manavgat Irmağı çevresinde batardo uygulamaları yazımızda daha ayrıntılı ele aldık.
Batardo Nasıl Kurulur?
- Hidrolik veri toplama: Su derinliği, akım hızı, mevsimsel debi değişimi ve taşkın riski incelenir. Bu bilgiler perde üst kotunu ve boyunu belirler.
- Zemin araştırması: Yatak tabanındaki kum, çakıl ya da kil katmanları, geçirimlilik ve kaya derinliği zemin etüdüyle belirlenir.
- Kılavuz ve çerçeve: Batardo planı aplike edilir, profillerin su içinde doğru konumda inmesi için kılavuz çerçeve kurulur.
- Çakım ve kapanış: Profiller kapalı bir kuşatma oluşturacak şekilde çakılır; köşe profilleri ve kapanış noktası özenle planlanır.
- İç destek: Su ve toprak basıncına göre kuşak kirişleri ve iç destek çerçeveleri yerleştirilir.
- Boşaltma: İçerideki su kontrollü biçimde pompalanır, sızıntılar izlenir, gerekirse taban betonu ya da ek önlem alınır.
- Söküm: Yapı tamamlandıktan sonra iç su seviyesi dengelenir, destekler alınır ve profiller çekilir.
Ekipman
Akarsu kenarından erişilebilen işlerde paletli vinç ve vibrasyonlu çekiç ya da ekskavatöre bağlı vibro çakıcı kullanılır. Yatağın ortasındaki işlerde geçici dolgu yol, iş platformu ya da yüzer ekipman gerekebilir. Pompaj için kapasitesi yedekli dalgıç pompalar ve deşarj hattı planlanır.
Dikkat Edilenler
- Debi ve takvim: Antalya'daki akarsularda kış ve ilkbahar yağışlarıyla debi hızla artabilir. Batardo işleri mümkünse düşük debili aylara planlanır, taşkın durumunda boşaltma ve tahliye planı hazır tutulur.
- Taban kabarması: Geçirimli kum ve çakıl tabanlarda içeri doğru su akışı tabanı gevşetebilir. Gömme derinliği bu riske göre hesaplanır.
- Kilit sızdırmazlığı: Kilitlerden gelen sızıntı normaldir, ancak artış gösteren noktalar izlenip müdahale edilir.
- Çevre: Akarsuyun bulanıklaşmasını sınırlamak için çökeltme ve deşarj önlemleri izin koşullarına uygun alınır.
- Turizm faaliyetleri: Manavgat gibi tekne turu yapılan akarsularda su trafiği ile koordinasyon sağlanır.
Akarsu ve Deniz Batardosu Arasındaki Farklar
Antalya'da batardo kurduğumuz iki ana ortam akarsular ve denizdir; ikisi farklı biçimde ele alınır. Akarsuda belirleyici olan akım hızı ve debidir. Batardo yatağı daralttığı için kalan kesitte su hızlanır, perdenin dış tarafında oyulma riski doğar. Bu nedenle akarsu batardolarında perdenin akış yönündeki konumu, uç kısımlarının biçimi ve gerekirse dış taraftaki koruma önlemleri ayrıca düşünülür. Aksu Çayı ve Köprüçay gibi yatakların çakıllı tabanı da çakım sırasında profili zorlayabilir.
Denizde ise akım yerine dalga, rüzgâr ve tuzlu su ön plandadır. Kemer ya da Alanya kıyısındaki bir deşarj yapısı için kurulan batardo, kış fırtınalarında dalga yüküyle karşılaşabilir. Bu yüzden deniz batardolarında perde üst kotu ve iç destek düzeni daha temkinli seçilir, iş takvimi sakin hava dönemlerine yerleştirilir. Her iki ortamda da batardo içinde çalışan ekiplerin güvenliği için acil tahliye ve su basması senaryosu önceden konuşulur.
Teklif İçin Gerekli Bilgiler
Batardo teklifi için yapının konumu, batardo plan ölçüleri, su derinliği ve akım bilgisi, zemin etüdü, iç kazı kotu, erişim yolu, izin durumu ve planlanan iş takvimi önemlidir. Bu verilerle uygulanabilir bir kuruluş ve söküm planı hazırlayabiliriz. Ayrıntıları paylaşmak için iletişim sayfamızı kullanabilir, ilgili diğer işler için su tutucu perde sayfamıza bakabilirsiniz.
Antalya projeniz için keşif ve fiyat teklifi alın. Her gün 08:00-20:00 arasında arayabilir ya da WhatsApp'tan yazabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Batardo içi tamamen kuru olur mu?
Palplanş kilitlerinden ve tabandan bir miktar sızıntı olabilir. Bu su pompajla kontrol edilir; amaç inşaatın yapılabileceği kadar kuru bir çalışma alanıdır.
Manavgat Irmağı'nda batardo ne zaman kurulmalı?
Genellikle debinin daha düşük olduğu dönemler tercih edilir. Kesin takvim akarsu verileri ve izin koşullarına göre belirlenir.
Batardo sökülünce yatak eski haline döner mi?
Profiller çekildikten sonra yatak düzenlenir. Kalıcı yapı dışındaki geçici dolgu ve platformlar kaldırılarak alan mümkün olduğunca eski haline bırakılır.